Η Αγροτική Επανάσταση της Άνδρου (1822)

Ιστορικά γεγονότα, καταστάσεις, αναδρομές
Άβαταρ μέλους
Jimmy81
Δημοσιεύσεις: 4459
Εγγραφή: 04 Ιαν 2019, 05:42
Phorum.gr user: Jimmy81
Τοποθεσία: Ουκρανικές στέπες

Η Αγροτική Επανάσταση της Άνδρου (1822)

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Jimmy81 » 11 Μαρ 2022, 19:14

Παραθέτω κάποια αποσπάσματα για την ενδιαφέρουσα ιστορία του ξεσηκωμού της αγροτιάς της Άνδρου κατά των αρχόντων της νήσου την περίοδο της Ελληνικής Επανάστασης.

Εικόνα

Παρόλο που οι Ανδριώτες δεν είχαν καταπιεστεί από την τουρκική κυριαρχία,[54] η Ελληνική επανάσταση ξεκίνησε στην Άνδρο στις 10 Μαΐου 1821, έπειτα από λόγο του Θεόφιλου Καΐρη.[1] Πολλά μοναστήρια, με κύριο τη Μονή της Αγίας, προσέφεραν οικονομικούς πόρους για την επανάσταση. Πολλοί κάτοικοι της Άνδρου βρέθηκαν στις μάχες στην Πελοπόννησο, στα Ψαρά και στην Ύδρα. Η Άνδρος, με το μικρό στόλο που είχε (40 ιστιοφόρα), της ανατέθηκε η φύλαξη του στενού του Καφηρέα και των περιοχών της Καρύστου και του Γαυρίου.[55]

Το 1822 ξέσπασε το κίνημα του Μπαλλή. Ο Δημήτρης Μπαλλής εκμεταλλεύτηκε τα γεγονότα της επανάστασης για να δημιουργήσει εξέγερση εναντίων των πλούσιων μεγαλοκτηματιών εξαιτίας της μεγάλης φορολογίας. Αποτέλεσμα του κινήματος ήταν η καταστροφή πολλών πύργων των πλούσιων κατοίκων. Το κίνημα κατακρίθηκε διότι γινόντουσαν εμφύλιες διαμάχες κατά τη διάρκεια του επαναστατικού αγώνα.[56][57]
https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%86%CE ... F%83%CE%B7

Δημήτρης Μπαλλής (ή Μπαλής)

Ο Δημήτρης Μπαλής καταγόταν από το Κόρθι και είχε δύο αδελφούς, που τον ακολούθησαν στο κίνημα του. Το όνομα του ενός απ’ αυτούς ήταν Λεονάρδος. Ήδη ο Μπαλής την εποχή εκείνη γύριζε από χωριό σε χωριό και προπαγάνδιζε το γενικό ξεσήκωμα του λαού εναντίον των αρχόντων. Φαίνεται ότι είχε επαφές και με το γενικό γραμματέα του Επαρχείου, τον Σταμάτη Ψωμά, που όπως είπαμε κιόλας είχε ιδέες ριζοσπαστικές και είχε έρθει μια φορά σε σύγκρουση με τους άρχοντες. Έτσι ο λαός ήταν έτοιμος μετά την προδοσία των κοτζαμπάσηδων να παραδώσει την εξουσία στο Δημήτρη Μπαλή. Αυτός αφού συγκέντρωσε δύναμη από 300 χωρικούς, κάλεσε πάλι γενική συνέλευση στη Μεσαριά, όπου ήρθαν και πολλοί ναυτικοί από τα Υστέρνια της Τήνου. Στη συνέλευση αυτή καταργήθηκε το φεουδαρχικό σύστημα. Τότε όλα τα χωριά της Άνδρου πήραν επαναστατική όψη και παντού κυριαρχούσε το σύνθημα «κάτω οι προδότες – θάνατος στους σκυλάρχοντες». Μια από τις ωραιότερες σελίδες της Επανάστασης γράφτηκε την εποχή αυτή στην Άνδρο από την αγροτιά. Η λαϊκοαγροτική συνέλευση της Μεσαριάς όχι μόνο ενέκρινε την εξέγερση, αλλά θέσπισε και μια σειρά μέτρα με τα όποια καταλύονταν οριστικά το φεουδαρχικό καθεστώς. Πολλοί πύργοι των κοτζαμπάσηδων κάηκαν τότε (όπως του Λεονάρδου Πολέμη και του Σταματέλου Μπίστη στα Αποίκια, και του Δημήτρη Καΐρη Ορφανού στη Μεσαριά, του επονομαζόμενου Δημητράκαρου που παρά λίγο και να σκοτώσουν), πολλοί γαιοκτήμονες πιάστηκαν και φυλακίστηκαν, ενώ μερικοί προδότες εκτελέστηκαν.

Εικόνα
Το κίνημα της Άνδρου ήταν μια σωστή αγροτική επανάσταση. Ο Μπαλής φαίνεται ότι έκτος από ιδεολόγος ήταν και πολύ καλός οργανωτής. Έτσι φρόντισε, με τη γενική συνέλευση στη Μεσαριά, να έχει το κίνημα του τη λαϊκή έγκριση και ο ίδιος να θεωρηθεί λαοπρόβλητος, ώστε κανείς να μην μπορεί να τον αμφισβητήσει ως διοικητή του νησιού. Άλλωστε μετά τα γεγονότα αυτά δεν επαναπαύτηκε, αλλά οργάνωσε και ένοπλη δύναμη για την υποστήριξη των μέτρων και την ασφάλεια του νέου καθεστώτος. Κι ακόμα, κι αυτό είναι το πιο σπουδαίο, προπαρασκεύασε και ιδεολογικά την αγροτική επανάσταση.
https://www.inred.gr/1821-i-epanastasi- ... ampashdes/


Προκήρυξη της λαϊκής συνέλευσης της Μεσαριάς στην Άνδρο παραμονές της εξέγερσης – (ΔΗΜΗΤΡΗ ΠΑΣΧΑΛΗ «Κοτσαμπάσηδες» Αθήνα 1973).

«Το έθνος μας επήρε τα όπλα κατά των τυρράνων του. Τετρακόσιους χρόνους είμεθα σκλάβοι των Οθωμανών και τώρα εγίναμεν ελεύθεροι, δώσαντες το αίμα μας δια την ελευθερίαν της πατρίδος. Εις όλα τα μέρη οι Γραικοί πολεμούν δια την ελευθερίαν των και μόνον εις τα νησιά οι κοτζαμπάσηδες δεν είδαν με καλό μάτι την ανάστασιν του Γένους. Αυτοί είχαν πάντα το ένα τους και νιτερέσα με τους Οθωμανούς. Μαζί με τους μπέηδες και πασάδες μας καταπίεζαν, μας έπαιρναν το βιός μας, μας καταφρονούσαν, μας έγδυναν, μας ρουφούσαν το αίμα μας, τσερεμέτιζαν και επλούτιζαν από τον ίδρωτα μας. Αυτοί οι σκλιάδες θέλουν να μας σκλαβώσουν και πάλιν, καταλύοντες την ελληνικήν διοίκησιν και καλούντες τον Καπουδάν Πασά να καταλάβει την νήσον μας. Το τι μας περιμένει αν έλθουν οι Τούρκοι το καταλαβαίνετε. Όχι μόνον θα χάσωμεν την ελευθερίαν μας και θ’ ατιμασθώμεν εις τα όμματα όλων των Ελλήνων και Ευρωπαίων, αλλά και θα γίνωμεν τρεις φορές σκλάβοι από την πριν κατάστασίν μας. Αυτό όμως δεν πρέπει να γίνει. Έχομεν την δύναμιν να εμποδίσωμεν το κακόν, αλλά πρώτα πρέπει να βάλωμεν νέαν τάξιν και να ιδρύσωμεν νέον σύστημα εις τον τόπον μας. Η νήσος Άνδρος είναι και αυτή δημιούργημα της φύσεως, καθώς και όλος ο κόσμος. Αλλά όταν εδημιουργήθη ο κόσμος, δεν υπήρχαν πλούσιοι και φτωχοί, μεγολοχτήμονες και κολλήγοι. Η ανισότης, η ανέχεια, η δυστυχία, είναι δημιουργήματα όχι του υπέρτατου όντος, αλλά των κρατούντων.

Εις την Αρχαίαν Ελλάδα και εις τον άλλον κόσμον και προ ολίγων χρόνων εις την Γαλλίαν, εχύθη πολύ αίμα δια να καταργηθούν τα προνόμια των αρχόντων και η ιεραρχική διατήρησις της κοινωνίας. Διατί και ημείς κατά την παρούσαν στιγμήν να μην αποτινάξωμεν όχι μόνον τον ζυγόν των Τούρκων αλλά και των αρχόντων;

Ομιλούν διαρκώς οι Τουρκοκοτζαμπάσηδες ότι έχουν δικαιώματα επί της ιδιοκτησίας μας και των εαυτών μας, τα οποία τάχα βγαίνουν από έγγραφα απαρασάλευτα. Αυτό δεν είναι σωστόν. Οι προπάτορες των αρχόντων μας ήλθον εις το νησί μας από άλλα μέρη ως κατακτηταί και με την βίαν εξουσίασαν το καλύτερον μέρος της γης, χωρίς να έχουν προς τούτο κανένα δικαίωμα περισσότερον από τους άλλους, εκτός από το δικαίωμα του ισχυρότερου. Και άλλους μεν από τους εντοπίους ιδιοκτήτας και καλλιεργητάς εξόντωσαν και άλλους έκαμαν σκλάβους των. Οι σημερινοί λοιπόν άρχοντες, απόγονοι των κατακτητών και σφετεριστών της γης των πατέρων μας, κανέν δικαίωμα δεν έχουν να κρατούν αυτοί διά την ιδικήν των ωφέλεια και κατατυρράνευοιν και λήστευσιν ημών.

Ο καιρός της ελευθερίας μας ήλθεν, ας αποτινάξωμεν λοιπόν τον ζυγόν και ας καταργήσωμεν τα προνόμια των αρχόντων μας. Όλοι οι Γραικοί θα επικροτήσουν την πράξιν μας και θα συντρέξουν εις την απόφασίν μας αυτήν. Ήλθεν η ώρα να καταργήσωμεν την αθλιότητα, να απαλλάξωμεν την κατάντια μας και να δώσωμεν το παράδειγμα και εις τους λοιπούς νησιώτας και τους άλλους γραικούς όπου στενάζουν από την αγροτικήν σκλαβιάν. Η γη ανήκει εις ημάς τους δουλευτάς της και όχι εις τους ολίγους τουρκάρχοντας που την νέμονται με το δικαίωμα του ισχυρότερου το οποίον απέκτησαν οπό τους Φράγκους και Οθωμανούς κατακτητάς. Ο εθνικός αγών μας δια να πάρη ουσιαστικήν σημασίαν πρέπει να ολοκληρωθεί με την κατάργηοιν κάθε προνομίου και κάθε δικαιώματος τα οποία υποβιβάζουν την πλειονότητα των γεωργών εις την κατάστασιν του δούλου.

Η ένωσις φέρει την δύναμιν και θα μας δώση την εξουσίαν να εκτελέσωμεν την απόφασίν μας. Η κοινοκτημοσύνη δεν είναι ζορμπαλίκι, αλλά έργον δικαιοσύνης. Πρέπει να παύσωμεν να είμεθα κολλιγάδες. όπως επαύσαμεν να είμεθα ραγιάδες. Και αυτό είναι στο χέρι μας, αρκεί να μην δειλιάσωμεν. Θα δουλεύωμεν εις το εξής τα φέουδα όλοι μαζί και θα απολαβαίνει τον καρπόν των η κομμούνα μας και θα γίνεται δικαία μοιρασιά της σοδειάς εις όλους τους δουλευτάδες, ανάλογα με τον κόπον τους και την δούλευσίν τους.

Δι’ όλα αυτά θα γίνει σύναξις εις την Μεσαριάν, δια να λάβωμεν από κοινού αποφάσεις. Το φέρσιμο μας αυτό θα μας κάνει πρωτολάτας εις τον δίκαιον αγώνα όλων των κολλίγων και θα γίνει άκουσμα εις όλα τα μέρη της πατρίδος και εις όλον τον κόσμον και παντού θα μας επαινέσουν και θα μας δώσουν δίκαιον».


Το τέλος της αγροτικής εξέγερσης και η τύχη του Μπαλλή - Οι εκδοχές

Οι συνεχιζόμενες λεηλασίες ομοεθνών σε μια περίοδο που το Έθνος αγωνιζόταν κατά των Τούρκων, δυσφήμησε το κίνημα του Μπαλλή και το απογύμνωσε από κάθε κοινωνικό περιεχόμενο. Έτσι, πολλοί από τους οπαδούς του τον εγκατέλειψαν και τελικά το κίνημα διαλύθηκε από τον Αρμοστή των νήσων Κωνσταντίνο Μεταξά. Ο Μπαλλής κατέφυγε στην Τήνο, όπου και τον συνέλαβαν. Λένε ότι πέντε χρόνια αργότερα (1827) ο Μπαλλής ξαναφάνηκε στην Άνδρο κι αυτή τη φορά πολέμησε ηρωικά στο πλευρό των συμπατριωτών του εναντίον των λη-στοσυμμοριών του Κακογιώργη (Περίοδος Λιάπηδων).
Το κίνημα του Μπαλλή ανάδειξε, έστω πρόωρα και άκαιρα, ένα σοβαρό κοινωνικό πρόβλημα που σιγόβραζε κάτω από τους πύργους των αρχόντων και που λύθηκε πολύ αργότερα με τη βαθμιαία παρακμή τους. Ο ξεσηκωμός ήταν μαζικός και βίαιος και γι' αυτό δεν λησμονήθηκε ποτέ ούτε από τους χωρικούς αλλά ούτε και από τους άρχοντες.

(Σταμάτης Μ. Καμπάνης, «Χρονικό της Άνδρου». Στο Σταμάτης Μ. Καμπάνης – Διαμαντής Μπασαντής, Η Άνδρος μέσα στο χρόνο, Gutenberg, σ. 106-107)
http://users.sch.gr/symfo/sholio/istori ... andros.htm
..............................................................................

Δεν χάρηκαν όμως και πολύ την ελευθερίαν οι αγρότες της Άνδρου. Η Κεντρική Διοίκησις, άμα έμαθε τα συμβάντα, έστειλε τον Κ. Μεταξά με στρατό και στόλο να «επαναφέρη την διασαλευθείσαν τάξιν». Ο Μεταξάς βγήκε εις την Άνδρον και κατεδίωξε τους «πρωταίτιους της ανταρσίας». Ο Μπαλής όμως δεν κρύφθηκε -ίσως αυτό να ήταν λάθος- αλλά παρεδόθη. Αν κρύβονταν εις το εσωτερικόν και εξακολουθούσε τον αγώνα, η ιστορία θα του ανεγνώριζε μια μέρα τας μεγάλας υπηρεσίας. Προς στιγμήν επήλθεν ησυχία εις την Άνδρον, ενώ ο Μπαλής δεμένος ωδηγήθη εις Ναύπλιον, όπου όμως αφέθη ελεύθερος. Αλλά ύστερα από τέσσαρα χρόνια (1828), ξέσπασε νέον αγροτικόν κίνημα εις την Άνδρον, το οποίον εβάσταξε πολλούς μήνεας.
(Γ. Κορδάτος: Η Κοινωνική Σημασία της Ελληνικής Επαναστάσεως του 1821, σελ.194-195, εκδ. ΜΑΤΙ)
Ροζάκης-Κοτζιάς-Δένδιας: Οι 3 σύγχρονοι Τιτάνες της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής
Κράτη με Σύνθετη Ονομασία αλλά ιθαγένεια από τη μία λέξη της κρατικής ονομασίας

Άβαταρ μέλους
Jimmy81
Δημοσιεύσεις: 4459
Εγγραφή: 04 Ιαν 2019, 05:42
Phorum.gr user: Jimmy81
Τοποθεσία: Ουκρανικές στέπες

Re: Η Αγροτική Επανάσταση της Άνδρου (1822)

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Jimmy81 » 11 Μαρ 2022, 19:20

Εντωμεταξύ αυτός ο Κωνσταντίνος Μεταξάς που κατέπνιξε την εξέγερση της αγροτιάς ήταν θείος του μετέπειτα δικτάτορα Ιωάννη Μεταξά. Το πιάσατε το υπονοούμενο έτσι; :lol:

https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9A%CF ... E%AC%CF%82
Εικόνα

Εδώ όλο το οικογενειακό δέντρο της Οικογένειας Μεταξά.
https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9F%CE ... E%BE%CE%AC
Ροζάκης-Κοτζιάς-Δένδιας: Οι 3 σύγχρονοι Τιτάνες της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής
Κράτη με Σύνθετη Ονομασία αλλά ιθαγένεια από τη μία λέξη της κρατικής ονομασίας

Άβαταρ μέλους
George_V
Δημοσιεύσεις: 21355
Εγγραφή: 17 Ιούλ 2018, 23:08
Phorum.gr user: George_V
Τοποθεσία: Kαλαμαι

Re: Η Αγροτική Επανάσταση της Άνδρου (1822)

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από George_V » 11 Μαρ 2022, 19:29

Jimmy81 έγραψε:
11 Μαρ 2022, 19:20
Εντωμεταξύ αυτός ο Κωνσταντίνος Μεταξάς που κατέπνιξε την εξέγερση της αγροτιάς ήταν θείος του μετέπειτα δικτάτορα Ιωάννη Μεταξά. Το πιάσατε το υπονοούμενο έτσι; :lol:

https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9A%CF ... E%AC%CF%82
Εικόνα

Εδώ όλο το οικογενειακό δέντρο της Οικογένειας Μεταξά.
https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9F%CE ... E%BE%CE%AC
Οπως και ο Γεωργιος Μεταξας που επαναστατησε κατα της Αγγλοκρατιας...

So the point is... ?
Original προταση:

ΙΙΙ. Veteres: Αυτοι ειναι μονομάχοι που κατάφεραν να επιβιώσουν 1 χρόνο στη σχολή.

Google translate Hebrew to Greek

ΙΙΙ. Βετεράνοι: Δεν θα μπορείτε να υπογράψετε μια γάτα κατά το πρώτο εξάμηνο του έτους.

Άβαταρ μέλους
Jimmy81
Δημοσιεύσεις: 4459
Εγγραφή: 04 Ιαν 2019, 05:42
Phorum.gr user: Jimmy81
Τοποθεσία: Ουκρανικές στέπες

Re: Η Αγροτική Επανάσταση της Άνδρου (1822)

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Jimmy81 » 11 Μαρ 2022, 19:44

Κανένα ιδιαίτερο point. Απλά είχε πλάκα που και οι δύο συγγενείς έπαιξαν έναν καταπιεστικό ρόλο κάποια στιγμή στη ζωή τους.
Ροζάκης-Κοτζιάς-Δένδιας: Οι 3 σύγχρονοι Τιτάνες της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής
Κράτη με Σύνθετη Ονομασία αλλά ιθαγένεια από τη μία λέξη της κρατικής ονομασίας

Άβαταρ μέλους
Jimmy81
Δημοσιεύσεις: 4459
Εγγραφή: 04 Ιαν 2019, 05:42
Phorum.gr user: Jimmy81
Τοποθεσία: Ουκρανικές στέπες

Re: Η Αγροτική Επανάσταση της Άνδρου (1822)

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Jimmy81 » 12 Μαρ 2022, 16:00

Η ένωσις φέρει την δύναμιν και θα μας δώση την εξουσίαν να εκτελέσωμεν την απόφασίν μας. Η κοινοκτημοσύνη δεν είναι ζορμπαλίκι, αλλά έργον δικαιοσύνης. Πρέπει να παύσωμεν να είμεθα κολλιγάδες. όπως επαύσαμεν να είμεθα ραγιάδες. Και αυτό είναι στο χέρι μας, αρκεί να μην δειλιάσωμεν. Θα δουλεύωμεν εις το εξής τα φέουδα όλοι μαζί και θα απολαβαίνει τον καρπόν των η κομμούνα μας και θα γίνεται δικαία μοιρασιά της σοδειάς εις όλους τους δουλευτάδες, ανάλογα με τον κόπον τους και την δούλευσίν τους.
Μου έκανε εντύπωση η ύπαρξη της λέξης κομμούνα στην προκήρυξη της λαϊκής συνέλευσης από το 1822. Η σημασία της φαίνεται να είναι "αγροτική κοινότητα". Στο λεξικό του Μπαμπινιώτη (Β έκδοση) δίνεται χρονολογία της λέξης στην ελληνική το 1871. Άρα κάτι δεν πάει καλά εδώ. Αναρωτιέμαι αν την χρησιμοποιούσαν οι Έλληνες και σε άλλα ελληνικά κείμενα της εποχής της επανάστασης. Θα μπορούσε η λέξη να πέρασε στην Ελλάδα από την Γαλλική Επανάσταση.
Ροζάκης-Κοτζιάς-Δένδιας: Οι 3 σύγχρονοι Τιτάνες της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής
Κράτη με Σύνθετη Ονομασία αλλά ιθαγένεια από τη μία λέξη της κρατικής ονομασίας

Άβαταρ μέλους
Ζαποτέκος
Δημοσιεύσεις: 8192
Εγγραφή: 14 Ιαν 2019, 17:08

Re: Η Αγροτική Επανάσταση της Άνδρου (1822)

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Ζαποτέκος » 24 Ιαν 2023, 15:33

Jimmy81 έγραψε:
12 Μαρ 2022, 16:00
Η ένωσις φέρει την δύναμιν και θα μας δώση την εξουσίαν να εκτελέσωμεν την απόφασίν μας. Η κοινοκτημοσύνη δεν είναι ζορμπαλίκι, αλλά έργον δικαιοσύνης. Πρέπει να παύσωμεν να είμεθα κολλιγάδες. όπως επαύσαμεν να είμεθα ραγιάδες. Και αυτό είναι στο χέρι μας, αρκεί να μην δειλιάσωμεν. Θα δουλεύωμεν εις το εξής τα φέουδα όλοι μαζί και θα απολαβαίνει τον καρπόν των η κομμούνα μας και θα γίνεται δικαία μοιρασιά της σοδειάς εις όλους τους δουλευτάδες, ανάλογα με τον κόπον τους και την δούλευσίν τους.
Μου έκανε εντύπωση η ύπαρξη της λέξης κομμούνα στην προκήρυξη της λαϊκής συνέλευσης από το 1822. Η σημασία της φαίνεται να είναι "αγροτική κοινότητα". Στο λεξικό του Μπαμπινιώτη (Β έκδοση) δίνεται χρονολογία της λέξης στην ελληνική το 1871. Άρα κάτι δεν πάει καλά εδώ. Αναρωτιέμαι αν την χρησιμοποιούσαν οι Έλληνες και σε άλλα ελληνικά κείμενα της εποχής της επανάστασης. Θα μπορούσε η λέξη να πέρασε στην Ελλάδα από την Γαλλική Επανάσταση.
Έβγαλε μια προκήρυξη, τις παραμονές της λαϊκής συνέλευσης τής Μεσαριάς, που περιείχε τους σκοπούς της εξέγερσης. Την προκήρυξη αυτή (ή αντίγραφο της) έδωσε στον ιστορικό Γιάννη Κορδάτο ο επίσης Ιστορικός Δ. Πασχάλης.
http://users.sch.gr/symfo/sholio/istori ... .balis.htm
:xena:

Σε άλλο σημείο : Ομιλούν διαρκώς οι τουρκοκοτζαμπάοηδες ότι έχουν δικαιώματα επί της ιδιοκτησίας των εαυτών μας, τα όποια τάχα βγαίνουν από έγγραφα απαρασάλευτα. (Το κείμενο σ' αυτό το σημείο είναι χαλασμένο. Η φράση αυτή γράφεται με επιφύλαξη από τον Γ. Κορδάτο)

Το Λεξικό της Επαναστάσεως του 1821 του Στασινόπουλου ακολουθεί την ρομαντική εκδοχή ( κακοί κοτζαμπάσηδες τουρκολάτρες - καλοί πατριώτες αγρότες ) με χρονολογικά λάθη ( 1824 αντί για 1822 ):
Εικόνα
Εικόνα
Εικόνα
Εικόνα

Ας δούμε τι λέει στα Απομνημονεύματά του ο ίδιος ο Μεταξάς που κατέστειλε την ανταρσία :
Εικόνα
Εικόνα
Εικόνα
Εικόνα
… εις μικράς μεν ατυχίας ευρεθήσεται φίλος, εις μεγίστην δε και επιμένουσαν συμφοράν μηδείς σε πλανήση , φίλος ουκ έσται . ( Στρατηγικόν Κεκαυμένου )

Άβαταρ μέλους
Ζαποτέκος
Δημοσιεύσεις: 8192
Εγγραφή: 14 Ιαν 2019, 17:08

Re: Η Αγροτική Επανάσταση της Άνδρου (1822)

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Ζαποτέκος » 24 Ιαν 2023, 16:30

Ο Απόστολος Βακαλόπουλος ( Ιστορία του Νέου Ελληνισμού , τόμος 6 , σελ. 942 - 943 ) :
Εικόνα
Εικόνα

Ο Δ.Ι. ΠΟΛΕΜΗΣ ( δρ Ιστορίας ) στην εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος γράφει :

Και στην Άνδρο δεν έλειψαν τα στασιαστικά κινήματα κατά τη διάρκεια της Επανάστασης, Το λεγόμενο κίνημα του Μπαλή ξέσπασε τον Ιούλιο του 1822 και οι ταραχές συνεχίστηκαν αρκετούς μήνες. Τότε κάηκαν μερικοί πύργοι και παρά το γεγονός ότι στόχος των κινηματιών ήταν οι άρχοντες , κύριες αφορμές της δυσαρέσκειας ήταν φορολογικά ζητήματα. Αλλά και αργότερα ( 1828 ) παρόμοιες διασαλεύσεις της τάξης δεν είναι άγνωστες.

Βασανιστική για τους κατοίκους ήταν η αποβίβαση των ατάκτων στρατευμάτων από τις αρχές του 1826 , με τον Βάσο και τον Κριεζώτη αρχικά και άλλους κατά τα επόμενα χρόνια. Κατά καιρούς οι άτακτοι αυτοί , που άφησαν φρικτή ανάμνηση ως "λιάπηδες" , τρομοκρατούσαν κυριολεκτικά τους κατοίκους των χωριών , που πολλές φορές σε απόγνωση σκέφτονταν να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους. Το κακό συνεχίστηκε μέχρι τα χρόνια του Καποδίστρια. Το 1827 οι Αδριώτες αναγκάστηκαν να επιτεθούν σε ένα σώμα λιάπηδων στο Κόρθι , τους οποίους ύστερα από πολύνεκρη μάχη ανάγκασαν να φύγουν οριστικά.
… εις μικράς μεν ατυχίας ευρεθήσεται φίλος, εις μεγίστην δε και επιμένουσαν συμφοράν μηδείς σε πλανήση , φίλος ουκ έσται . ( Στρατηγικόν Κεκαυμένου )

Theseus
Δημοσιεύσεις: 425
Εγγραφή: 31 Ιαν 2022, 12:53

Re: Η Αγροτική Επανάσταση της Άνδρου (1822)

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Theseus » 25 Ιαν 2023, 00:03

Jimmy81 έγραψε:
11 Μαρ 2022, 19:14
Τότε όλα τα χωριά της Άνδρου πήραν επαναστατική όψη και παντού κυριαρχούσε το σύνθημα «κάτω οι προδότες – θάνατος στους σκυλάρχοντες».

Πολλοί πύργοι των κοτζαμπάσηδων κάηκαν τότε[/b] (όπως του Λεονάρδου Πολέμη και του Σταματέλου Μπίστη στα Αποίκια, και του Δημήτρη Καΐρη Ορφανού στη Μεσαριά, του επονομαζόμενου Δημητράκαρου που παρά λίγο και να σκοτώσουν), πολλοί γαιοκτήμονες πιάστηκαν και φυλακίστηκαν, ενώ μερικοί προδότες εκτελέστηκαν.
Προδότες γιατί; Τί προδοσία κάνανε;

Καταλαβαίνω ότι η εξέγερση ήταν κοινωνική, ότι οι άρχοντες-γεωκτήμονες καταπίεζαν τους χωρικούς.
Αλλά η προδοσία ποια ήταν;

Άβαταρ μέλους
Jimmy81
Δημοσιεύσεις: 4459
Εγγραφή: 04 Ιαν 2019, 05:42
Phorum.gr user: Jimmy81
Τοποθεσία: Ουκρανικές στέπες

Re: Η Αγροτική Επανάσταση της Άνδρου (1822)

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Jimmy81 » 25 Ιαν 2023, 09:14

Υποθέτω οι αγρότες θεωρούσαν γενικά προδοτική την τουρκοφιλία των μεγαλογαιοκτημόνων αλλά στη διάρκεια της εξέγερσης μπορεί να προέκυψαν και μερικοί "λιποτάκτες" από την αγροτολαϊκή μάζα που αρχικά υποστήριξαν την εξέγερση αλλά μετά άλλαξαν στάση.
Ροζάκης-Κοτζιάς-Δένδιας: Οι 3 σύγχρονοι Τιτάνες της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής
Κράτη με Σύνθετη Ονομασία αλλά ιθαγένεια από τη μία λέξη της κρατικής ονομασίας

Theseus
Δημοσιεύσεις: 425
Εγγραφή: 31 Ιαν 2022, 12:53

Re: Η Αγροτική Επανάσταση της Άνδρου (1822)

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Theseus » 25 Ιαν 2023, 13:32

Jimmy81 έγραψε:
25 Ιαν 2023, 09:14
Υποθέτω οι αγρότες θεωρούσαν γενικά προδοτική την τουρκοφιλία των μεγαλογαιοκτημόνων αλλά στη διάρκεια της εξέγερσης μπορεί να προέκυψαν και μερικοί "λιποτάκτες" από την αγροτολαϊκή μάζα που αρχικά υποστήριξαν την εξέγερση αλλά μετά άλλαξαν στάση.

Προκύπτει από κάπου ότι οι άρχοντες ήταν τουρκόφιλοι; Ήταν κατά της επανάστασης;

Theseus
Δημοσιεύσεις: 425
Εγγραφή: 31 Ιαν 2022, 12:53

Re: Η Αγροτική Επανάσταση της Άνδρου (1822)

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Theseus » 25 Ιαν 2023, 13:47

Ενδιαφέρον το θέμα, αλλά θα ήταν πολύ πιο πλήρες αν μας εξηγούσε όλη την κατάσταση, πολιτική οργάνωση, κοινωνική διαστρωμάτωση, την εποχή της Επανάστασης.


Οι γαιοκτήμονες ήταν η άρχουσα τάξη, αυτό είναι κατανοητό.
Οι πλοιοκτήτες τί ρόλο βαρούσαν;

Μιλάει το άρθρο για 40 ιστιοφόρα που μετατράπηκαν σε πολεμικά, άρα 40 ιστιοφόρα εμπορικά (τα ψαράδικα δεν μετατρεπονταν σε πολεμικά).
Όχι μικρός στόλος.

Και μάλιστα 7 χρόνια μετά τη λήξη του ναυτικού ηπειρωτικού αποκλεισμού από τους Άγγλους, που γεμιζες το πλοίο σου σιτηρά από τη Μαύρη Θάλασσα, τα μετέφερες και τα πουλούσες Ιταλία, Ισπανία ή, κυρίως, Γαλλία, και γινόσουν πλούσιος σε ένα ταξίδι.
Που και χωρίς το ναυτικό αποκλεισμό, αν ήσουν πλοιοκτήτης ήσουν άτομο σημαντική οικονομικής επιφάνειας στο νησί.

Έχουμε λοιπόν 40 πλοία, δηλαδή 20-30 πλοιοκτήτες, ή μάλλον πλοιοκτητικές οικογένειες.
Πού είναι αυτοί;
Μένανε στη χώρα; (το πιο λογικό) Ή στα χωριά τους;
Κοινωνικά τί ρόλο παίζανε;
Πολιτικά τί δύναμη είχαν; Ανήκαν στη Δημογεροντία της Χώρας; Στη διοίκηση του Νησιού;

Το άρθρο δεν τους αναφέρει καθόλου, αλλά δεν πιστεύω ότι οι πλοιοκτητικές οικογένειες του νησιού (40 καράβια σύνολο, μεγέθη δεν ξέρουμε, συνολικό βάρος δεν ξέρουμε, αλλά ασήμαντο στόλο δεν το λες) δεν παίζανε σημαντικό ρόλο.

Theseus
Δημοσιεύσεις: 425
Εγγραφή: 31 Ιαν 2022, 12:53

Re: Η Αγροτική Επανάσταση της Άνδρου (1822)

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Theseus » 25 Ιαν 2023, 14:22

Πάμε και στους γαιοκτήμονες.

Ήταν οι άρχοντες του νησιού και κάνανε κουμάντο, δεκτον. Πώς ακριβώς όμως;


Φαντάζομαι κάθε χωριό, η κάθε ομάδα χωριών είχε τον άρχοντα της. Δεν ήταν δηλαδή 3-4 μεγαλοαγρότες σε κάθε χωριό, που ήταν λίγο πιο πλούσιοι από τους υπόλοιπους. Ήταν άρχοντες με χιλιάδες στρέμματα, που κάνανε κουμάντο σε ολόκληρες περιοχές του νησιού. Αυτό νομίζω είναι ασφαλές να το συμπεράνουμε.

Από κει και πέρα ήταν ο άρχοντας, ή μάλλον η αρχοντική οικογένεια, δεν ήταν ο Θησέας γεωκτήμονας από μόνος του, η γη ανήκε στους Ερεχθηίδες κι ο Θησέας ήταν ο αρχηγός. Η αρχοντική οικογένεια λοιπόν είχε ξέρω γω 10.000 στρέμματα. Τί τα έκανε αυτά;
Θα κάνω μια υπόθεση εδώ, βασιζόμενος στον όρο "φεουδαρχία" που χρησιμοποιούν οι εξεγερμένοι και στη λογική:
η αρχοντική οικογένεια κρατούσε τα 500 στρέμματα, και τα υπόλοιπα τα χώριζε σε κλήρους των 30 στρεμμάτων και τα υπενοικιαζε στους χωρικούς. 300 κλήροι, 300 οικογένειες, 5-6 χωριά.
Υπήρχαν κι οικογένειες με ιδιοκτήτη γη σε αυτά τα χωριά; Μπορεί;
Υπήρχαν κι οικογένειες χωρίς γη, ή με πολύ μικρό χωράφι, που δούλευαν εργάτες σε άλλους για να βγάλουν τα προς το ζην; Πολύ πιθανό.
Υπήρχαν κι οι τεχνίτες, σιδεράδες, καροποιοί κλπ; ίσως μόνο στις κωμοπόλεις.
Οι χωρικοί καλλιεργούσαν τα χωράφια τους για να βγάλουν τα προς το ζην, και ένα ποσοστό της καλλιέργειας, πες 50%, το δίνανε μετά τη συγκομιδή στον άρχοντα.

Ο δε άρχοντας καλλιεργούσε τη δική του γη με εργάτες (ή ίσως οι υπενοικιαστές του να είχαν την υποχρέωση να δουλεύουν στα χωράφια ου για ένα διάστημα του χρόνου).


Αυτή είναι (;) η οικονομία της Άνδρου.
Από πολιτική οργάνωση;

Ήταν οι άρχοντες οι απόλυτοι ηγεμόνες του τόπου; Ήταν ο Θησέας ex officio ο ηγεμόνας των 5 χωριών;
Υπήρξε δημογεροντία σε κάθε χωριό, που ψήφιζε τον άρχοντα ή τους ανθρώπους του άρχοντα;
Υπήρξε δημογεροντία ανεξάρτητα του άρχοντα; Έβγαζε το χωριό τον δικό του κοτζάμπαση, που αποτελούσε ξεχωριστή (και σαφώς μικρότερη) πηγή εξουσίας από τον άρχοντα;
Υποθέτω το 2ο.


Και το νησί σαν σύνολο πως διοικούνταν;
Από τους άρχοντες ex officio;
Ή μάλλον "εξελεγε" κάθε τόπος τον τοπικό άρχοντα στο συμβούλιο του νησιού.
Και πόσοι αποτελούσαν αυτό το συμβούλιο;

Theseus
Δημοσιεύσεις: 425
Εγγραφή: 31 Ιαν 2022, 12:53

Re: Η Αγροτική Επανάσταση της Άνδρου (1822)

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Theseus » 25 Ιαν 2023, 14:27

Ζαποτέκος έγραψε:
24 Ιαν 2023, 15:33
Σενέκας έγραψε:
24 Ιαν 2023, 23:07

Ζαποτέκο, Σενέκα, ως ειδήμονες της εποχής, έχετε καμία πηγή που πραγματεύεται αυτά που περιγράφω και υποθέτω;

Ή έστω, έχετε άποψη επ αυτών;

Άβαταρ μέλους
Ζαποτέκος
Δημοσιεύσεις: 8192
Εγγραφή: 14 Ιαν 2019, 17:08

Re: Η Αγροτική Επανάσταση της Άνδρου (1822)

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Ζαποτέκος » 25 Ιαν 2023, 14:51

Theseus έγραψε:
25 Ιαν 2023, 14:27
Εγώ είμαι μουχλιασμένη συντηρίκλα :a0452: και πιστεύω τον Μεταξά. :003:
Μάζεψε ο Μπαλής για δήθεν πατριωτικούς λόγους μερικούς κατσαπλιάδες ώστε να συμμετάσχει στην επανάσταση. Και αφού απέκτησε δύναμη όπλων αποφάσισε να καταληστεύσει τον τόπο. Από ποιους θα έπαιρνε τα πολλά ; Απ' τους φτωχούς που δεν είχαν σχεδόν τίποτα ; Απ' τους ευκατάστατους άρχιζε να βουτάει. Tους κολλάει και την ρετσινιά των πλούσιων φεουδαρχών τουρκολατρών και δένει το γλυκό. Το ότι παρεμπόδιζε την φορολογία του επάρχου ώστε να ενισχυθεί οικονομικά ο Αγώνας το προσπερνάμε γρήγορα γρήγορα . Το ότι κωλυσιεργούσε ώστε να πάει να συναντήσει με τους άνδρες του τον πραγματικό πόλεμο ούτε να το ακούσουμε. Υιοθετούν και το πρότυπο του λαϊκού ήρωα οι νεότεροι (ακρο)δεξιοί και (ακρο)αριστεροί ιστορικοί και έχουμε το ευχάριστο λαϊκό αφήγημα.
… εις μικράς μεν ατυχίας ευρεθήσεται φίλος, εις μεγίστην δε και επιμένουσαν συμφοράν μηδείς σε πλανήση , φίλος ουκ έσται . ( Στρατηγικόν Κεκαυμένου )

Theseus
Δημοσιεύσεις: 425
Εγγραφή: 31 Ιαν 2022, 12:53

Re: Η Αγροτική Επανάσταση της Άνδρου (1822)

Μη αναγνωσμένη δημοσίευση από Theseus » 25 Ιαν 2023, 15:32

Ζαποτέκος έγραψε:
25 Ιαν 2023, 14:51
Theseus έγραψε:
25 Ιαν 2023, 14:27
Εγώ είμαι μουχλιασμένη συντηρίκλα :a0452: και πιστεύω τον Μεταξά. :003:
Μάζεψε ο Μπαλής για δήθεν πατριωτικούς λόγους μερικούς κατσαπλιάδες ώστε να συμμετάσχει στην επανάσταση. Και αφού απέκτησε δύναμη όπλων αποφάσισε να καταληστεύσει τον τόπο. Από ποιους θα έπαιρνε τα πολλά ; Απ' τους φτωχούς που δεν είχαν σχεδόν τίποτα ; Απ' τους ευκατάστατους άρχιζε να βουτάει. Tους κολλάει και την ρετσινιά των πλούσιων φεουδαρχών τουρκολατρών και δένει το γλυκό. Το ότι παρεμπόδιζε την φορολογία του επάρχου ώστε να ενισχυθεί οικονομικά ο Αγώνας το προσπερνάμε γρήγορα γρήγορα . Το ότι κωλυσιεργούσε ώστε να πάει να συναντήσει με τους άνδρες του τον πραγματικό πόλεμο ούτε να το ακούσουμε. Υιοθετούν και το πρότυπο του λαϊκού ήρωα οι νεότεροι (ακρο)δεξιοί και (ακρο)αριστεροί ιστορικοί και έχουμε το ευχάριστο λαϊκό αφήγημα.

Κοίτα, έχοντας μόνο το αρχικό άρθρο και γω δε βλέπω τον Μεταξά τόσο αρνητικά.
Οι δε εξεγερμένοι μιλάνε ολο για προδοσίες, χωρίς να εξηγούν τίποτε.

Ο δε Μεταξάς είναι ο έπαρχος διορισμένος από την επαναστατική Ελλάδα, να επιβάλει δικαιοσύνη και τάξη προς όφελος της Επανάστασης. Δεν είναι εξορισμού αρνητικός, ενώ το όνομα του μετράει θετικά.


Αλλά πριν πάρουμε θέση και μιλάμε για αναρχικά στοιχεία και "κομμουνια", ή για τσιράκια των Τούρκων καταπιεστές, απογόνους των Φράγκων, καλό είναι να ξεκαθαρίσουμε πώς ακριβώς ήταν η προεπαναστατική κοινωνία στην Άνδρο.
Για να ξέρουμε και ποιον θα υποστηρίξουμε

Απάντηση


  • Παραπλήσια Θέματα
    Απαντήσεις
    Προβολές
    Τελευταία δημοσίευση

Επιστροφή στο “Ιστορία”

Phorum.com.gr : Αποποίηση Ευθυνών